Namaz rehberi · Hanefî usulü
Namaz nasıl kılınır? Beş vakit rekât rekât
Her vaktin sünnetleri, farzı ve vitir ayrı ayrı; adımlar Diyanet İşleri Başkanlığı İslam İlmihali’nin cümleleriyle.
Kısa cevap
Vakit vakit namazlar
Namazdan sonra
Farz namazlardan sonra: "Allâhümme ente's-selâmü ve minke's-selâm, tebârekte yâ ze'l-celâli ve'l-ikrâm" — "Allah'ım! Sen her türlü noksanlıklardan berisin. Selamet ancak sendendir. Ey ululuk ve ikram sahibi!" denir.
Farzdan sonra sünnet yoksa (sabah ve ikindi) hemen, varsa (öğle, akşam, yatsı) sünnet kılındıktan sonra: "Allâhümme salli alâ seyyidinâ Muhammedin ve alâ âli seyyidinâ Muhammed" diyerek salât ve selâm getirilir.
"Sübhânellâhi ve'l-hamdü lillâhi ve lâ ilâhe illallâhü vallâhü ekber ve lâ havle ve lâ kuvvete illâ billâhi'l-aliyyi'l-azîm" denir; ardından Eûzü-Besmele ile Âyetü'l-Kürsî okunur.
Sonra sırasıyla 33 kere "Sübhânellâh", 33 kere "Elhamdü lillâh", 33 kere "Allâhu Ekber" denir.
Bunların peşinden "Lâ ilâhe illallâhü vahdehû lâ şerîke leh, lehü'l-mülkü ve lehü'l-hamdü ve hüve alâ külli şey'in kadîr" denilir ve dua edilir. Duada eller yukarıya, göğüs hizasına kaldırılır.
Kadınların namazındaki farklar
Namazın farzları, vâcipleri ve akışı kadın-erkek için aynıdır; fark yalnız bazı hareketlerin şeklindedir.
- Ezan ve kamet: Kendi başlarına namaz kılacak erkekler ezan okur, kamet getirir; kadınlar ezan okumaz ve kamet getirmez.
- İftitah tekbiri: Erkekler ellerini baş parmaklar kulak yumuşaklarına değecek şekilde kaldırır; kadınlar el parmaklarının uçları omuz hizasına gelecek kadar kaldırır.
- Ellerin bağlanması: Erkekler ellerini göbeklerinin altında bağlar, sağ eliyle sol bileğini kavrar; kadınlar ellerini göğüsleri üzerinde bağlar, sağ eli sol elin üzerine halka yapmaksızın koyar.
- Rükû: Erkekler dizlerini dik ve sırtlarını düz tutar; kadınlar sırtlarını erkekler gibi düz tutmaz, biraz meyilli bulundurur.
- Secde: Erkekler kollarını ve uyluklarını karınlarından uzak tutar ve kollarını yere değdirmez; kadınlar karınlarını uyluklarına yapıştırıp kollarını yanlarına temas ettirir.
- Oturuş: Erkekler sol ayaklarını sağa doğru yatırarak üzerine oturur ve sağ ayaklarının parmak uçlarını kıbleye diker; kadınlar ayaklarını sağ taraflarına yatık bulundurarak yere oturur.
Şâfiî mezhebinde farklar
Bu rehber Hanefî usulünü anlatır. Şâfiî mezhebinde başlıca farklar:
- Niyet, iftitah tekbiriyle birlikte ve kalple yapılır; iftitah tekbiri Hanefî mezhebinde namazın şartı, Şâfiî mezhebinde rüknüdür.
- Her rekâtta Fâtiha okumak farzdır; Hanefî mezhebinde farz olan, Kur'an'dan bir miktar okumaktır.
- Sabah namazının farzında, ikinci rekâtta rükûdan doğrulunca kunut okumak sünnettir; Hanefî imama uyan Şâfiî bunu okumazsa namazı geçerlidir.
- Vitir namazı Hanefî mezhebinde vâcip, Şâfiî mezhebinde sünnet-i müekkededir.
- Sehiv secdesi Hanefî mezhebinde selâmdan sonra, Şâfiî mezhebinde selâmdan önce yapılır.